ประโยชน์จากไม้ไผ่
ประโยชน์ของไม้ไผ่
1. ด้านการอนุรักษ์ธรรมชาติ
- ป้องกันการพังทลายของดินตามริมฝั่ง
- ช่วยเป็นแนวป้องกันลมพายุ
- ชะลอความเร็วของกระแสน้ำป่าเมื่อฤดูน้ำหลากกันภาวะน้ำท่วมฉับพลัน
- ให้ความร่มรื่น
- ใช้ประดับสวน จัดแต่งเป็นมุมพักผ่อนหย่อนใจในบ้านเรือน
2. ประโยชน์จากลักษณะทางฟิสิกส์
จากความแข็งแรง ความเหนียว การยืดหด ความโค้งงอ และการสปริงตัว ซึ่งเป็นคุณลักษณะประจำตัวของไม้ไผ่ เราสามารถนำมันมาใช้เป็นวัสดุเสริมในงานคอนกรีต และเป็นส่วนต่างๆ ของการสร้างที่อยู่อาศัยแบบประหยัดได้เป็นอย่างดีอีกด้วย
3. ประโยชน์จากลักษณะทางเคมีของไม้ไผ่
- เนื้อไผ่ใช้บดเป็นเยื่อกระดาษ
- เส้นไยใช้ทำไหมเทียม
- เนื้อไผ่บางชนิดสามารถสกัดทำยารักษาโรคได้
- ใช้ในงานอุตสาหกรรมนานาชนิด
4 การใช้ไม้ไผ่ในผลิตภัณฑ์หัตถกรรม และอุสาหกรรม แบ่งออกได้ ดังนี้ ผลิตภัณฑ์เครื่องจักสานจากเส้นตอก ได้แก่ กระจาด กระบุง กระด้ง กระเช้าผลไม้ ตะกร้าจ่ายตลาด ชะลอม ตะกร้าใส่ขยะ กระเป๋าถือสตรี เข่งใส่ขยะ เครื่องมือจับสัตว์น้ำ เช่น ข้องใส่ปลา ลอบ ไซ ฯลฯ
ผลิตภัณฑ์จากลำต้น และกิ่งของไม้ไผ่ ได้แก่ เก้าอี้ โต๊ะ ชั้นวางหนังสือ ทำด้ามไม้กวาด ไม้เท้า คันเบ็ด ราวตากผ้า โครงสร้างบ้านส่วนต่างๆ ทำแคร่ นั่งร้านก่อสร้าง ท่อส่งน้ำ รางน้ำ
ผลิตภัณฑ์จากเนื้อไม้ไผ่ ได้แก่ ถาดใส่ขนม ทัพพีไม้ ตะเกียบ ไม้เสียบอาหาร
กรอบรูป ไม้ก้านธูป ไม้พาย ไม้เกาหลัง เครื่องดนตรี พื้นบ้าน ไม้บรรทัด
ผลิตภัณฑ์ที่ได้จากไผ่ซีกได้แก่ โครงโคมกระดาษ โครงพัด โครงร่ม ลูกระนาด
คันธนู พื้นม้านั่ง แผงตากปลา สุ่มปลา สุ่มไก่
5. ประโยชน์ทางด้านการบริโภค เช่น การนำหน่อไม้ไผ่มาทำเป็นอาหาร ไม่ว่าจะเป็นซุบ แกง ต้ม หรือนำมาดองจิ้มน้ำพริก http://www.learners.in.th/blogs/posts/422462
ชนิดของไม้ไผ่
1. ไผ่ตง
แหล่งที่พบ : ภาคกลาง (ปราจีนบุรีปลูกกันมากที่สุด)
ลักษณะ : ขนาดใหญ่ ลำต้นมีเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 6-12 เซนติเมตร
ปล้องยาวประมาณ 20 เซนติเมตร ไม่มีหนาม
2. ไผ่สีสุก
แหล่งที่พบ : พบทั่วไป มีมากในภาคกลางและภาคใต้
ลักษณะ : ลำต้นสีเขียวสด ลำต้นขนาดสูง ปล้องใหญ่มีเส้นผ่านศูนย์กลางของต้นประมาณ7-10 เซนติเมตร ปล้องยาวประมาณ 4-10 เซนติเมตร ลำต้นเนื้อหนา ทนทานดีที่ข้อจะมีกิ่งเหมือนหนาม ทำให้บริเวณข้อค่อนข้างแข็งแรง
4. ไผ่ป่าหรือไผ่หนาม
แหล่งที่พบ : มีทั่วทุกภาคของประเทศ
ลักษณะ : ต้นแก่มีสีเขียวเหลือง เป็นไผ่ขนาดใหญ่ มีหนามและแขนง ปล้องขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 10 -15 เซนติเมตร
5. ไผ่ดำหรือไผ่ตาดำ
แหล่งที่พบ : กาญจนบุรี จันทบุรี
ลักษณะ : ลำต้นสีเขียวแก่ ค่อนข้างดำ ไม่มีหนาม ขนาดเส้นผ่านเส้นศูนย์กลางของปล้องประมาณ 7-10 เซนติเมตร ปล้องยาว 30-40 เซนติเมตร เนื้อหนา ลำต้นสูง 10-12 เมตร
6. ไผ่เฮียะ
แหล่งที่พบ : มีทางภาคเหนือ
ลักษณะ :ลำต้นขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 5-10 เซนติเมตร ปล้องยาวขนาด 50-70 เซนติเมตร ข้อเรียบ เนื้อหนา 1-2 เซนติเมตร ลำต้นสูงประมาณ 10-18 เมตร
7. ไผ่รวก
แหล่งที่พบ : กาญจนบุรี
ลักษณะ : ลำต้นเล็กขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 2.7 เซนติเมตร สูงประมาณ 5-10 เมตร เมื่อโตจะเป็นกอๆ
http://vachirapilan.wordpress.com/2009/11/22/assignment-%E0%B9%84%E0%B8%A1%E0%B9%89%E0%B9%84%E0%B8%9C%E0%B9%88%E0%B8%A7%E0%B8%B1%E0%B8%AA%E0%B8%94%E0%B8%B8%E0%B8%9E%E0%B8%B7%E0%B9%89%E0%B8%99%E0%B9%86%E0%B8%97%E0%B8%B5%E0%B9%88%E0%B9%84%E0%B8%A1/
คุณลักษณะพิเศษของ "ไผ่"
๑.ไผ่โตเร็วสามารถนำมาใช้ประโยชน์ได้ภายในเวลา ๑ - ๔ ปี และใช้ประโยชน์ได้ทุกส่วน ตั้งแต่รากไผ่เป็นสมุนไพรอย่างหนึ่งที่ใช้เป็นยารักษาโรคได้ หนิอไผ่หรือหน่อไม้ใช้ทำอาหาร กาบหรือใบไผ่ใช้ห่ออาหารหรือหมักปุ๋ย กิ่งและแขนงใช้ทำรั้ว ลำต้นใช้ประโยชน์ได้สารพัดอย่าง ตั้งแต่นำมาใช้ปลูกสร้างที่พักอาศัยและแปรรูปเป็นเครื่องจักสานและเครื่องมือเครื่องใช้นานาชนิดจนถึงนำมาใช้เกี่ยวกับความเชื่อและพิธีกรรมต่างๆ ตั้งแต่เกิดจนตาย
คังนั้นชาวนาจึงมักปลูกไผ่ตามหัวไร่ปลายนา และปลูกไว้รอบๆบ้าน เพื่อใช้เป็นรั้วบ้านและป้องกันพายุ เพราะไม้ไผ่จะลู่ตามลมไม่หักโค่นเหมือนไม้อื่น หากปลูกไผ่ไว้ตามริมแม่น้ำลำคลอง จะช่วยชะลอความเร็วของกระแสน้ำไม่ให้ดินพัวทะลายง่าย นอกจากนี้ไผ่ยังใช้เป็นอาหารในครัวเรือนได้ด้วย
คังนั้นชาวนาจึงมักปลูกไผ่ตามหัวไร่ปลายนา และปลูกไว้รอบๆบ้าน เพื่อใช้เป็นรั้วบ้านและป้องกันพายุ เพราะไม้ไผ่จะลู่ตามลมไม่หักโค่นเหมือนไม้อื่น หากปลูกไผ่ไว้ตามริมแม่น้ำลำคลอง จะช่วยชะลอความเร็วของกระแสน้ำไม่ให้ดินพัวทะลายง่าย นอกจากนี้ไผ่ยังใช้เป็นอาหารในครัวเรือนได้ด้วย
๒. ไผ่มีลำต้นตรงและกลวงคล้ายหลอดและมีปล้องข้อคั่นเป็นปล้องๆ จึงใช้เป็นภาชนะประเภทกระบอก ถ้วย สำหรับใส่ของเหลว เช่นใช้เป็นกระบอกน้ำ กระบอกน้ำตาล ซึ่งใช้กันทั่วไปในหลายประเทศ ลักษณะพิเศษของไม้ไผ่นี้สามารถนำมาใช้สร้างอาคารที่พักอาศัยได้ โดยนำมาทำเป็นโครงสร้างของบ้านเรือน ใช้เป็นพื้นเรือน ฝาเรือน ใช้ทำรางน้ำ ท่อน้ำ และทำเครื่องดนตรีประเภทขลุ่ยได้ดีอีกด้วย
๓. เนื้อไผ่เป็นเส้นตรงมีความยืดหยุ่นในตัวเองและสามารถคินตัวสู่สภาพเดิมได้ เมื่อนำไม้ไผ่มาแปรรูปก็จะสามารถใช้ประโยชน์ได้ดี เพราะเนื้อไม้ไผ่เป็นเส้นตรง นำมาจักเป็นปื้นบางๆ หรือเหลาเป็นเส้นได้ดี จึงใช้ทำเครื่องจักสานนานาชนิดได้ ทั้งเครื่องจักสานที่มีขนาดใหญ่ แข็งแรงมั่นคง สำหรับใช้งานหนักจนถึงเครื่องจักสานขนาดเล็กที่มีความปราณีตบอบบาง และเพราะคุณสมบัติในที่มีความยืดหยุ่น จึงเหมาะที่จะใช้เป็นเครื่องหาบหรือหาม เช่น คาน คันกระสุน คันธนูและเมื่อแปรรูปเป็นตอกก็ยังมีความยืดหยุ่นคืนรูปทรงเดิมได้ง่ายจึงทำให้ภาชนะจักสานที่ทำจากไผ่มีคุณลักษณะพิเศษต่างไปจากภาชนะที่ทำจากวัตถุดิบชนิดอื่น
ผลิตภัณท์ไม้ไผ่
พูดถึงไผ่แล้ว หลาย ๆ คนคงรู้ว่าประโยชน์ของไม้ไผ่มีมากมาย ไม่ต่างจากต้นกล้วยที่สามารถนำทุกส่วนของมันมาใช้ได้ เริ่มตั้งแต่หน่ออ่อนของไผ่ เอามาทำเป็นอาหารอร่อยนานาชนิดทั้งคาวหวาน อาหารคาวคงไม่ต้องพูดถึง เราต่างก็รู้กันอยู่ว่ามีอะไรบ้าง แต่ของหวานที่ทำจากหน่อไม้นี่สิ น่าแปลก ชาวปราจีนฯ เขาคิดนำหน่อไม้ที่มีอยู่มากมายและเป็นของขึ้นชื่อของเมืองมาซอยเป็นชิ้น เล็ก ๆ ต้มแล้วบดก่อนผสมกับแป้งข้าวเจ้า น้ำตาล กะทิ ในปริมาณที่พอเหมาะพอดี แล้วนำไปนึ่ง ได้ขนมอร่อยมาอีกอย่างหนึ่ง จากหน่อมาสู่ลำต้นสูงยาวเป็นปล้อง ซึ่งลำต้นนี่แหละที่เป็นสาระสำคัญของจับจ่ายรายทางฉบับนี้ เพราะ “ยายกระปุก” รู้มาว่า ชาวจังหวัดปราจีนบุรีนิยมปลูกไผ่กันเป็นล่ำเป็นสันเพื่อตัดหน่อไม้ขายและนำ ต้นไผ่มาตัดมาจักเป็นสิ่งของเครื่องใช้เพื่อส่งขายตามบริเวณตลาดอื่น ๆ และวางขายอยู่ริมถนนสำหรับผู้ผ่านทางได้แวะซื้อ
“ยายกระปุก” จึงเดินทางด้วยเวลาเพียง ๓ ชั่วโมง มายังบ้านโง้ง อำเภอประจันตคาม แหล่งผลิตข้าวของเครื่องใช้จากไม้ไผ่ที่มีชื่อเสียงของจังหวัดปราจีนบุรี เพื่อเก็บเรื่องราวของผลิตภัณฑ์เหล่านั้นมาฝากกัน
“ของใช้จากไม้ไผ่น่ะหรอ เกิดมาก็เห็นแล้ว” คุณป้าวัยห้าสิบกว่า ๆ บอกอย่างเป็นเรื่องปกติธรรมด “ชาวบ้านโง้ง จักสานไม้ไผ่เป็นกันทุกคนแหละ เมื่อก่อนจะสานกันตอนว่างจากหน้านา แต่เดี๋ยวนี้สานกันทุกวัน”
นั่นหมายความว่า ปัจจุบันนี้อาชีพจักสานซึ่งเคยเป็นอาชีพเสริมได้ก้าวขึ้นมาเป้นอาชีพหลัก สำหรับชาวบ้านโง้งไปแล้ว ไม่ว่าเด็ก หนุ่มสาว ผู้ใหญ่ ผู้เฒ่าผู้แก่ ต่างก็มีรายได้จากการขายผลิตภัณฑ์ไม้ไผ่กันถ้วนหน้า
“ผมมาทำงานเฉพาะวันเสาร์ อาทิตย์ครับ” หนึ่มน้อยวัยไม่เกินสิบห้าบอกขณะที่มือกำลังง่วนอยู่กับการเจาะรูปล้องลำไผ่ เพื่อสอดไผ่ลำเล็กเข้าเป็นขั้นบันได ได้ค่าาแรงอันละสิบห้าบาท วันนึงทำได้สิบกว่าอัน”
ไม่ไกลกันนัก เสียงตอกตะปูโป๊ก ๆ ดังมาจากกลุ่มของเด็ก ๆ วัยประถม ๕-๖ คน ทุกคนกำลังก้มหน้าก้มตาตอกตะปูลงบนแคร่ไม้ไผ่ เด็ก ๆ กลุ่มนี้ได้ค่าขนมจากการทำงานนี้กันวันละกว่าร้อยเช่นกัน
ที่ศาลาริมทาง คุณตาคนหนึ่งนั่งก้มหน้าก้มตาจัดดอกอ้อแห้งเป็นกำสำหรับนำไปประกอบกับด้าม ไม้ไผ่เป็นไม้กวาด มือเหี่ยวย่นและสั่นเทาคู่นั้นค่อย ๆ แยกดอกอ้อเป็นกำอย่างเชื่อช้า ดอกอ้อนี้มาจากแถบจังหวัดแพร่ น่าน ส่วนด้ามใช้ไม้ไผ่ที่สั่งมาจากจังหวัดอุบลราชธานี
“เดี๋ยวนี้ไม้ไผ่ปราจีนฯ มีไม่พอแล้ว” คุณป้าพยุง สหนาวิน แม่ค้าผลิตภัณฑ์ไม้ไผ่ริมถนนสายประจันตคาม-กบินทร์บุรี เล่าให้ฟัง
“เราต้องสั่งวัตถุดิบจากที่อื่นมาผลิต ของที่ทำที่นี่ก็มีไม้กวาด เข่ง สุ่มไก่ บันได ชุดรับแขก ส่วนพวกตะกร้า กระบุงนี่รับมาจากที่อื่น ไม่แพงหรอก ชุดรับแขกชุดละห้าร้อยบันไดอันละร้อยกว่าบาท ตะกร้า กระบุง อันละยี่สิบสามสิบเท่านั้นเอง
และด้วยราคาย่อมเยานี่เองที่ทำให้มีนักท่องเที่ยวหยุดรถแวะซื้อสินค้ากัน เป็นประจำ โดยเฉพาะช่วงเทศกาลที่หยุดติดต่อกันหลายวัน นักท่องเที่ยวจะเยอะเป็นพิเศษ และรายได้ก็จะกระจายไปยังชาวบ้านโง้งมากกว่าเดิม
ริมทางหลวงหมายเลข ๓๓ มีเพิงร้านค้าริมทางตั้งเรียงกันเป็นทิวแถว สินค้าที่แขวนที่วางไม่แตกต่างกัน ทั้งหมดล้วนเป็นผลงานและฝีมือของคนไทย นั่นคืองานจักสานไม้ไผ่ที่มีมาตั้งแต่อดีตกาลจนถึงวันนี้ แม้ว่าสารสังเคราะห์สีสันสดใสจะแทรกผ่านมาตามกระแสวิวัฒนาการทางเทคโนโลยี แต่หัตถกรรมจากธรรมชาติก็ยังไม่เลือนหายไปเสียทีเดียว ตราบเท่าที่ยังมีคนเห็นคุณค่าของมัน...แม้จะเป็นเพียงส่วนน้อยก็ตามที
http://www.highlightthailand.com/th/main/detail_content/Bamboo-Products-from-Prachin-Buri/37.html
อยากสั่งไม้ไผ่ไปใช้บ้าน บ้าง โอ๊ต เบอร์ไรว่ะจะโทสั่งหน่อย....
ตอบลบ